Onbehandeld hout duurzaam alternatief voor kozijnen

donderdag, 23 maart, 2017 - 14:33 René Veerman

De ontwerpende wereld en onze klanten zien graag hout toegepast in hun gebouw of woning. Steeds vaker. En het liefst ‘onbehandeld hout’. Puur en echt, dat is wat we willen. Ik noem het ook weleens ‘zelf vergrijzend hout’; onbehandeld hout dat door de tijd een soort grijs-look krijgt. Maar hoe houd je dit kozijnhout goed in weer en wind en door de tijd heen? De oplossing is er…

Biobased verduurzaamd hout voor kozijnen, ramen en deuren

Als Veerman De Rijp hebben we deelgenomen aan het IPC project Biobased Gebouwschil. Een belangrijke innovatie uit dit succesvolle project is de ontwikkeling van biobased verduurzaamd hout, toepasbaar voor kozijnen, ramen en deuren.

Door onder meer overbelasting (boskap) van de gangbare houtsoorten, is - onder andere samen met FSC - onderzocht hoe we de diversiteit van het bos kunnen borgen. Doel van het project? Antwoord vinden op de vraag; “Welke andere houtsoorten zijn goed te gebruiken als we ze kunnen verduurzamen?”

Het tijdens het project ontwikkelde Nederlandse SmartheatⓇ-proces zorgt ervoor dat andere dan de gangbare houtsoorten door verhitting onder vacuüm vormvast worden. Zo krijgen ze ook de hardheid van tropisch hardhout. Deze thermisch gemodificeerde FSC-houtsoorten uit Afrikaanse bossen hebben de naam Savrame gekregen.

Thermisch gemodificeerde vergrijzende houten kozijnen

Tijdens het project hebben wij op initiatief van De NBvT, voor haar leden, samen met andere partijen als Houtindustrie Mevo, SWP en Lignius en met ondersteuning van diverse Europese fondsen, Savrame kozijnen, ramen en deuren ontwikkeld. Savrame is dus afkomstig uit Afrika en wordt onder KOMO-keur thermisch gemodificeerd, waardoor het in een hoge duurzaamheidsklasse valt.

In de basis heeft deze houtsoort minder duurzaamheid dan bijvoorbeeld een soort als Mahonie. Echter, na de behandeling zijn belangrijke eigenschappen over de volledige doorsnede van het hout blijvend veranderd. Dit geeft het hout zelfs hogere prestaties dan tropisch hardhout! Denk bijvoorbeeld aan het krimp- en zwelgedrag van het hout. Door de betere stabiliteit is er ook minder onderhoud nodig aan de houten kozijnen, ramen en deuren. Hierdoor vormt de houtsoort Savrame een duurzaam alternatief voor houten kozijnen, ramen en deuren.

Samen met anderen hebben we hier een hoop tijd en energie in gestoken. We hebben veel testen gedaan, o.a. uittrekwaarden, breukwaarden of lijmhechting; van aansluitingen tot verbindingen en dimensies etc. Dankzij de succesvolle testen kwamen we tot de conclusie dat het inderdaad een duurzame optie is om kozijnen van ‘onbehandeld hout’ in de markt te zetten. Trouwens in België en Frankrijk bijvoorbeeld, is het heel normaal om met onbehandeld hout in gevels te werken. En op het gebied van gevelbekleding wordt het in Nederland ook al langer toegepast.

Na bloed, zweet en tranen (tja, innovaties worden niet vanzelf een succes) hebben we inmiddels twee mooie projecten uitgevoerd in Savrame hout. Zo hebben we in een grote stolpboerderij het Savrame hout toegepast in kozijnen, ramen en deuren en alle overige gevelelementen. Daarnaast hebben we de entree pui van een bedrijfsgebouw uitgevoerd met dit onbehandeld hout. De opdrachtgever had in dit laatste geval een duidelijke wens; “Ik wil iets moois laten zien. Hoe puur en echt het is.” Dankzij Savrame kunnen we goed aan zijn wensen tegemoetkomen.

Het geheel is meer dan de som van de delen

Wat me daarnaast positief bijblijft rondom dit IPC project Biobased Gebouwschil is dat je als timmerfabrikant in contact komt met andere bedrijven die op een hele andere manier in de markt staan en waar je toch een gezamenlijk doel mee kunt bereiken. Van lamineer-vingerlasbedrijven tot houtverduurzamingsbedrijven.

Vanuit verduurzamingsdoelen zijn we samen tot hele mooie dingen gekomen. Kijkjes in elkaars keuken, onderling vertrouwen en gezellige en waardevolle kruisbestuivingen. Natuurlijk, het is niet altijd hosanna in een samenwerking. Zo weten mensen die mij een beetje kennen, dat ik een gezonde dosis ongeduld in me heb. Het gaat me dan ook nooit snel genoeg. Je wilt verder en sneller en dat is weleens een uitdaging als het gaat om meerdere partijen en belangen. Maar het is onderdeel van het hele pakket. En het geheel is inderdaad meer dan de som van de delen. Samenwerken loont en het spreekt me ernstig aan. Wie weet waar we op andere gebieden en bij andere ontwikkelingen en innovaties elkaar nog kunnen versterken?

Al met al vond ik het zeker de moeite waard en sta ik open voor volgende samenwerkingsvormen. Ben je actief in de bouw in het Noord-Hollandse? Wil je onderhoudsarm en biobased bezig zijn of meer weten over de mogelijkheden van onbehandeld hout? Neem gerust contact met me op. Kunnen we er eens over sparren…